ในมุมของผู้เขียนที่ทำงานกับ Microsoft 365 มานาน และในบทบาท Microsoft 365 MVP หนึ่งในประเด็นที่สร้างความสับสนมากที่สุดเรื่อง Microsoft 365 Copilot คือ
“Copilot แผนไหนได้อะไรบ้าง โดยเฉพาะ Personal / Family ต่างจาก Business / Enterprise ยังไง”
หลายคนเห็นคำว่า Copilot เหมือนกัน แต่ความสามารถ เบื้องหลังข้อมูลที่ใช้ และ governance ต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ บทความนี้จะไล่เรียงให้เห็นภาพชัดขึ้น ตั้งแต่ระดับผู้ใช้ตามบ้าน ไปจนถึงองค์กรขนาดใหญ่
เข้าใจโครงสร้างก่อน: Plan vs Licensing Model
ก่อนอื่นต้องแยกให้ออก 2 เรื่องนี้เสมอ
- Copilot Plan
→ กำหนดว่า Copilot ทำอะไรได้บ้าง และ ใช้ข้อมูลจากไหน - Licensing Model
→ กำหนดว่า องค์กรหรือผู้ใช้จ่ายเงินอย่างไร
ถ้าเข้าใจแค่อย่างใดอย่างหนึ่ง จะเลือกผิดได้ง่ายมาก
ภาพรวม Copilot Plans ทั้งหมด (เรียงจากง่าย → องค์กร)
1) Copilot Chat (Free)
นี่คือ Copilot เวอร์ชันพื้นฐานที่สุด
- ใช้งานได้กับ Microsoft account หรือ work/school account ที่ไม่มี license แบบจ่ายเงิน
- คุยกับ AI ได้แบบ conversational
- อ้างอิงข้อมูลจาก เว็บเท่านั้น
ข้อจำกัดสำคัญ
- ไม่เชื่อม Microsoft Graph
- ไม่เห็นอีเมล ไฟล์ Teams หรือ SharePoint
- ไม่มี Copilot ใน Word / Excel / Outlook / Teams
- ไม่มี admin หรือ compliance control
👉 เหมาะสำหรับ ทดลองแนวคิด AI มากกว่าใช้งานจริงในองค์กร
2) Microsoft 365 Personal / Family (Consumer Copilot)
แผนนี้เป็นจุดที่หลายคนเข้าใจผิดบ่อยที่สุด
Microsoft 365 Personal
- สำหรับผู้ใช้คนเดียว
- ใช้ Microsoft account (consumer)
- มี Copilot ในแอป Office เช่น Word, Excel, PowerPoint, Outlook, OneNote
- ได้ OneDrive 1TB
Microsoft 365 Family
- ใช้ได้สูงสุด 6 คน
- แต่ละคนมี Copilot และ OneDrive แยกกัน
- เหมาะกับครอบครัวหรือใช้งานตามบ้าน
Copilot ใน Personal / Family ทำอะไรได้บ้าง
- ช่วยเขียนเอกสาร
- สรุปเนื้อหา
- ปรับสำนวน
- ช่วยออกแบบ presentation
- ช่วยคิดไอเดีย หรือจัดโครงร่าง
แต่สิ่งที่ “ไม่มี” คือหัวใจสำคัญ
- ❌ ไม่เชื่อม Microsoft Graph (work data)
- ❌ ไม่เห็นอีเมล/ไฟล์ใน tenant องค์กร
- ❌ ไม่มี SharePoint / Teams (work)
- ❌ ไม่มี agent
- ❌ ไม่มี admin, audit, compliance
👉 Copilot กลุ่มนี้คือ AI สำหรับ productivity ส่วนบุคคล
ไม่ใช่ AI สำหรับองค์กร
3) Microsoft 365 Copilot – Business Plans
แผนนี้คือก้าวแรกของ Copilot ฝั่งองค์กร
เงื่อนไข
- ต้องใช้ Microsoft 365 Business Standard หรือ Business Premium
- จำกัดไม่เกิน 300 users
- ใช้ Microsoft Entra ID (work account)
ความสามารถหลัก
- Copilot ใน Word, Excel, PowerPoint, Outlook, Teams
- ใช้ข้อมูลองค์กรผ่าน Microsoft Graph
(อีเมล แชต Teams ไฟล์ OneDrive/SharePoint)
ด้าน Security / Governance
- มี security และ compliance พื้นฐาน
- เพียงพอสำหรับ SMB
- แต่ยังไม่ลึกเท่า Enterprise
👉 เหมาะกับองค์กรขนาดเล็ก–กลางที่ต้องการ productivity จริงจากข้อมูลของตัวเอง
4) Microsoft 365 Copilot – Enterprise Plans
นี่คือ Copilot สำหรับองค์กรขนาดใหญ่
รองรับแผน
- Microsoft 365 E3 / E5
- Office 365 E3 / E5
- F3 (บางกรณี)
จุดเด่น
- Copilot ในแอปเหมือน Business
- แต่ได้ enterprise-grade governance เพิ่ม
- Data Loss Prevention (DLP)
- eDiscovery
- Audit
- Microsoft Purview
- Insider Risk Management
ผลลัพธ์ที่ต่างจริง
- คุมว่า Copilot เห็นข้อมูล SharePoint ชุดไหนได้
- คุมข้อมูลอ่อนไหว
- ตรวจสอบย้อนหลังได้ว่า Copilot ถูกใช้อย่างไร
👉 ฟีเจอร์ Copilot “เหมือนกัน”
แต่ ความปลอดภัยและการควบคุม “คนละระดับ”
5) Copilot Studio / Agents
สำหรับองค์กรที่ต้องการมากกว่าแค่ผู้ช่วย
- สร้างและบริหาร Copilot agents
- ใช้ได้ทั้ง developer และ business user
- เชื่อม connector / API / ระบบภายนอก
- ค่าใช้จ่ายคิดตาม capacity หรือ consumption (Copilot Credits)
👉 เหมาะกับ automation และ workflow เฉพาะทาง เช่น Helpdesk, HR, Sales, IT Ops
ตารางเปรียบเทียบ Copilot Plans (รวม Personal / Family)
| Plan | ใช้ข้อมูลอะไร | Copilot ในแอป | Agents | Governance |
|---|---|---|---|---|
| Copilot Chat (Free) | Web | ❌ | ❌ | ❌ |
| M365 Personal / Family | ข้อมูลส่วนตัว | ✅ | ❌ | ❌ |
| M365 Copilot – Business | Work data (Graph) | ✅ | จำกัด (Studio) | พื้นฐาน |
| M365 Copilot – Enterprise | Work data (Graph) | ✅ | เต็มรูปแบบ | ระดับองค์กร |
| Copilot Studio | ขึ้นกับ agent | ตามที่ออกแบบ | ✅ | สูง (ต้องคุมเอง) |
Licensing Models: วิธีจ่ายเงิน
Monthly per-user
- จ่ายรายคน รายเดือน
- คุมงบง่าย
- เหมาะกับผู้ใช้ประจำ
ความเสี่ยง
- Over-license ถ้าไม่ audit
Pay-as-you-go
- จ่ายตามการใช้งานจริง
- ผูกกับ Azure billing
- เหมาะกับ pilot หรือการใช้งานเป็นช่วง
ความเสี่ยง
- ค่าใช้จ่ายผันผวน
- ต้อง monitor อย่างใกล้ชิด
สรุป
- Personal / Family
= Copilot สำหรับชีวิตส่วนตัว - Business / Enterprise
= Copilot สำหรับข้อมูลและงานองค์กร - Copilot Studio
= Copilot สำหรับ automation
Copilot จะ “คุ้ม” หรือ “เปลือง”
ไม่ได้ขึ้นกับราคา
แต่ขึ้นกับว่า คุณเลือก Plan ให้ตรงกับข้อมูลที่อยากให้ AI เห็นหรือไม่
ถ้า AI เห็นข้อมูลผิดชุด
ต่อให้เก่งแค่ไหน
ก็ช่วยงานคุณไม่ได้จริงครับ
